GAGELDONK

LITHOS BOUW&ONTWIKKELING i.c.m. STADLANDER

Primeur in Nederland: 1e project dat voldoet aan regelgeving EPV.

De wijk Gageldonk in Bergen op Zoom is grondig op de schop genomen. Na een korte selectieprocedure is Spring architecten door Lithos Bouw&Ontwikkeling en corporatie Stadlander in 2014 geselecteerd voor het ontwerp en de uitwerking van ca. 400 levensloopbestendige Nul-op-de-Meter woningen.

De wijk is in de jaren vijftig opgezet met een karakteristiek stratenpatroon en een herkenbare verschijningsvorm. Door een eigentijdse vertaling van baksteenarchitectuur met retrospectieve accenten sluit het ontwerp aan bij die kenmerkende stijl uit de wederopbouw. De verkaveling van bouwblokken respecteert de stedenbouwkundige opzet van de wijk en versterkt de profielen in ruimtelijke zin. Als een kralensnoer vormen afwisselende stroken van appartementengebouwen en rijenwoningen de randen van de wijk langs het park De Vijverberg en de Ericalaan. Een belangrijke toevoeging aan deze lommerrijke locatie is de insteek van Spring om de gebouwen zich ook te laten richten op de binnenhoven. Naast een goede bezonning van ruime loggia’s en een geclusterde oplossing voor het parkeren, wordt dankzij zogenaamde nultrede-plattegronden de basis gelegd voor een grondige revitalisatie van de sociale structuur van een wijk.

Plaats
Bergen op Zoom
Jaar
2014 – 2020
Opdrachtgever
Lithos Bouw&Ontwikkeling i.c.m. Stadlander
Oppervlakte
45.000 m2

Ontwerpteam
Hans de Moor 
Jorg Boerma
Ankie Pellis
Anneke Heins
Dennis van Klei
Fotograaf
Bart van Hoek

RESULTAAT

CONCEPT

De appartementen bestaan uit rechthoekige bouwvolumes met een subtiele dakrand die door een klassieke driedeling en een beeldbepalend ritme van grotere en kleine elementen in de lange gevelwanden gearticuleerd worden.

De egz-huurwoningen hebben een groot deel van het programma inclusief hoofdslaapkamer en badkamer op de begane grond, maar kennen tegelijk ook compacte verdiepingen met 3 kleine slaapkamers. Daarnaast zijn er ook nog reguliere koopwoningen met een kap op verschillende plekken in de wijk ontworpen. De verschijningsvorm op blokniveau wordt gekenmerkt door verbijzonderde kopwoningen, samenhang in de middenschaal door krachtige ritmes in de gevelstructuur en ambachtelijke metselwerk accenten.

De bedoeling is om een levensloopbestendige wijk met een hoge mate van sociale samenhang te realiseren. De doelgroep bestaat uit een multiculturele bevolkingsgroep in diverse levensfases, die behoefte heeft aan veel ruimte en een scala aan gebruiksmogelijkheden.

Zowel de Nultrede-plattegronden als de verschijningsvorm van de individuele bouwblokken, bieden mogelijkheden voor een ruime differentiatie in de typologie terwijl de samenhang op wijkniveau versterkt wordt door een consistent beeld en een zorgvuldig vormgegeven openbare ruimte.

Nul-op-de-meter
Door een combinatie van energiebesparende en energie-opwekkende maatregelen is het netto verbruik van de gasloze woningen nul. Uiteraard wordt aan de trias energetica voldaan door een uitmuntende isolatie van de schil. Daarnaast is de energieopwekking van de individuele installatie, bestaande uit pv-panelen en een warmtepomp gecombineerd met een energiezuinige ventilatiebox zo groot dat daarmee in de energiebehoefte van een huishouden met een profiel dat past bij eengezinswoning of het appartement kan worden voorzien. De bewoners krijgen een gegarandeerde hoeveelheid elektriciteit opgewekt, waarmee ze de woning kunnen verwarmen, koelen en ventileren. Het voordeel van deze EnergiePrestatieVergoeding voor de gebruiker zijn stabiele woonlasten op langere termijn.

Visie
Dit project van Spring architecten geeft een actueel antwoord op de herstructureringsopgave door een gedegen analyse van de omgeving. Zonder letterlijk te historiseren worden in dit geval specifieke klassieke principes ingezet om betekenisvolle verbanden te leggen met het openbare domein. Context en samenhang zijn de sleutelbegrippen. Spring zet een eigentijdse interpretatie in die goed aansluit bij de vraag van de opdrachtgever Stadlander en tegelijkertijd draagvlak creëert voor een gevarieerde doelgroep van consumenten. Maar ook een project dat als katalysator fungeert voor de revitalisatie van een wijk die al decennialang te kampen had met een sterke terugloop en verloedering. Deze succesvolle ervaring met ketenintegratie was voor Stadlander aanleiding om de combinatie Lithos-Spring opdracht te geven voor de 5e fase van een fascinerende herstructureringsoperatie, waarbij integraal op de verbetering van de wijk wordt ingezet.

VIDEO

Fase 1 t/m 4 Gageldonk Bergen op Zoom

https://vimeo.com/344286512